Archiwum kategorii: Wszystkie

Dlaczego płoną kościoły w Chile? Odpowiedzi bezpośrednio od Chilijczyków

Niezrozumiała sytuacja

W Chile kościoły płoną od dawna. Raz na rok, dwa lata, ale regularnie. Ten kraj to w  większości katolicy i protestanci, znikomą część stanowią muzułmanie. Co więcej, Chilijczycy to naród bardzo spokojny i ułożony, zupełnie niewpisujący się stereotyp „latynoskiego temperamentu”. Liczba morderstw, kradzieży jest w tym kraju najniższa w całej Ameryce Południowej. PKB wysokie, przeciętnemu zjadaczowi chleba żyje się całkiem nieźle. Dlaczego więc w Chile płoną kościoły? Co jest przyczyną tego zjawiska? Czy są nimi ostatnio nagłośnione przestępstwa na tle seksualnym katolickich księży? Sięgnęliśmy do prasy, porozmawialiśmy ze znajomymi Chilijczykami i jakiejś odpowiedzi możemy już udzielić. Zachęcam do czytania wszystkich tych, którzy tak jak my dzięki podróżom starają się zrozumieć otaczający nas świat.


Źródło:  Javier SanchoFlickr.com

Skąd te podpalenia?

Pewnie pamiętacie, jak w styczniu papież Franciszek odwiedził Chile, mówiły o tym wydarzeniu również polskie media.  Głośno wtedy było o skandalach seksualnych wśród tamtejszych księży katolickich i ukrywaniu ich przez przełożonych. Jednocześnie z przyjazdem papieża zbiegły się liczne podpalenia katolickich świątyń. Czyżby więc powodem podpaleń były przestępstwa seksualne księży? W polskich mediach trudno znaleźć odpowiedź więc sprawdziliśmy u źródła, w chilijskich serwisach. Tam jednak również nie znaleźliśmy jednoznacznego wyjaśnienia. Dlatego o odpowiedź zapytaliśmy naszych znajomych Chilijczyków. Od razu zaprzeczyli naszej teorii powiązania podpaleń z aktami pedofilii:

„Podpalenia kościołów w naszym kraju są związane z walką o ziemię pomiędzy Mapuchami* (i innymi ludami rdzennymi Chile), a państwem. Zwróć uwagę, że oni nie tylko podpalają kościoły, ale również prywatne budynki, domy tych, którzy odebrali im ziemię sto, dwieście lat temu”.

Mapuche walczą więc o odzyskanie swoich ziem, dostępu do wody i godnego życia, które im wtedy odebrano. Są dużo silniejsi i bardziej zdeterminowani do walki niż ludy rdzenne Ameryki Północnej, bo kolonizacja ich terenów nastąpiła tutaj dużo później, dopiero pod koniec XIX wieku. Do tego czasu Mapuche tworzyli państwo, zajmujące obszar wielkości jednej trzeciej  obecnego terytorium Chile, skutecznie odpierając ataki konkwistadorów. Mapuche są tak naprawdę ostatnią silną grupą ludności rdzennej obu Ameryk, która jest w stanie walczyć o naprawienie dokonanych przez białych krzywd.

Zemsta za wydarzenia sprzed stu lat?

No dobrze, zapytałam, ale dlaczego płoną nie tylko domy osadników, ale również kościoły? Znajoma odpowiedziała:

„Moim zdaniem, chociaż nie mówi się tego otwarcie, przyczyną podpaleń jest głęboko ukryty żal i gniew Mapuchy do Kościoła chrześcijańskiego za współuczestniczenie i wspomaganie państwa chilijskiego w kolonizacji ich kraju w XIX wieku. Wielki gniew i chęć zemsty za siłowe narzucanie chrześcijańskiej wiary i brak sprzeciwu wobec odbierania ziem Mapuchom i nadawania jej europejskim osadnikom”.

Mapuche do dzisiaj dobrze pamiętają, co jest przyczyną ich obecnej, złej sytuacji ekonomicznej oraz utraty kulturowej tożsamości. I obwiniają za nią nie tylko państwo chilijskie, które najechało ich ziemie, ale również kościół, który pomagał w kolonizacji.

Odpowiadając na pytanie artykułu, Dlaczego płoną chilijskie kościoły?, można  więc powiedzieć, że podpalenia nie są bezpośrednio związane ze skandalami wykorzystywania nieletnich przez księży katolickich, natomiast z pewnością wydarzenia te mogły dodatkowo zachwiać pozycją i szacunkiem dla Kościoła w Chile. Akty pedofilii mogły dać Mapuchom moralne przyzwolenie na podpalanie katolickich świątyń.

Ignorowanie problemu prowadzi do przemocy

 

Zjawisko podpaleń nieprzypadkowo nasiliło się przed planowaną wizytą papieża Franciszka w tym kraju. Po tym wyraźnie widać, że Mapuche chcieli dotrzeć do międzynarodowych mediów ze swoim przekazem. Pytanie, które narzuca się w momencie przeczytania takiej wiadomości, brzmi: dlaczego ta grupa etniczna posuwa się do aż tak agresywnych działań? Co spowodowało, że zdecydowali się sięgnąć po tak drastyczne środki? Desperacja, brak reprezentacji ich praw w parlamencie chilijskim i brak szans na zmianę tej sytuacji doprowadziła do frustracji i podejmowaniu działań agresywnych – wynika z rozmów z naszymi znajomymi.

Franciszek podczas swojej wizyty w tym kraju z jednej strony podkreślał, że konflikty nie mogą być rozwiązywane za pomocą przemocy, że takie podejście powoduje natychmiastowe obwinienie atakującego i odbiera mu prawo do prezentowania swoich racji. Z drugiej strony jednak wsparł walkę Mapuchy z państwem chilijskim, przypominając, że traktaty i umowy zawierane między stronami były wielokrotnie łamane przez stronę państwa chilijskiego, co odebrało nadzieję na pozytywne dla nich rozwiązanie kwestii przy pomocy dostępnych, legalnych środków prawa.

Zainteresowała Cię sprawa Mapuchy? Zachęcamy do przeczytania naszego  artykułu o historii ludu Mapuche oraz  artykułu o segregacji klasowej i rasizmie w Chile i w całej Ameryce Południowej.

*Nie będę w tym tekście używać obraźliwego zwrotu „Indianie Mapuche”, stosowanego przez rząd chilijski; nie wiedzieć czemu pomyłka Kolumba zakorzeniła się w międzynarodowej świadomości, co powoduje, że rdzennych mieszkańców obu Ameryk uporczywie nazywa się Indianami. Mapuche, z którymi mieliśmy przyjemność rozmawiać, czują się urażeni tym określeniem.

………………..

Na koniec, dla zainteresowanych,  jeszcze sprawa skandalów seksualnych w Chile. Kwestia ta od kilku ostatnich lat wstrząsa raz po raz chilijskim społeczeństwem. Sprawa nabrała rozpędu jakieś pięć lat temu, kiedy to Thomas Hamilton, szanowany (biały) obywatel, na dodatek lekarz, przerwał zmowę milczenia i opowiedział mediom o swoich doświadczeniach z seminarium. Przed tym wywiadem, kwestia przypadków pedofilii w Kościele była lekceważona, mało kto mówił o tych wydarzeniach otwarcie. Ale po relacji Hamiltona wszystko się zmieniło: do mediów zaczęły zgłaszać się setki pokrzywdzonych. Długi czas papież nie chciał wierzyć tym zarzutom, jednak po styczniowej wizycie w Chile zlecił zbadanie sprawy wysłannikom z Watykanu, którzy potwierdzili najgorsze przypuszczenia. Skutkiem była odważna, ale bardzo potrzeba decyzja: rezygnacja ze stanowisk wszystkich biskupów tego kraju. Nieprzypadkowo nastąpiła ona podczas ich wizyty w Watykanie, na którą zostali wezwani przez papieża.

……………………………..

 

Pomysły na jednodniowe wypady z Krakowa: Beskid Mały

Beskid Mały to miejsce wymarzone na krótkie, weekendowe wypady z dziećmi. Mocno zalesiony, poprzeplatany jest jednak licznymi widokowymi polanami i łąkami. Znajdziemy tu sporo krótkich, niewymagających tras. No i właśnie w tym tekście chcielibyśmy Wam polecić kilka z nich. Zapraszamy do wspólnych wędrówek, szczególnie teraz, gdy wszędzie już zielono, a upały jeszcze nie dokuczają!

Zamczysko (Pasmo Łysicy)

W ubiegły weekend jeżdżąc palcem po mapie Beskidu Małego natrafiliśmy na zespół skalny Zamczysko, w paśmie Łysicy.  Po dotarciu na miejsce byliśmy zaskoczeni: prawdziwy kanion skalny, ze ścianami wysokimi na kilkanaście metrów!  A wszystko pięknie omszałe, zapajęczynione i pełne tajemniczych szczelin. Nasz syn był zachwycony: biegał z latarką i zaglądał w każdą z nich 🙂 Kilka zdjęć poniżej, mamy nadzieję, że odwiedzicie to miejsce już niedługo:

My dojechaliśmy samochodem do Kocierza Rychwałdzkiego i po godzinie wędrówki zielonym szlakiem dotarliśmy do Zamczyska.

Gibasówka (Pasmo Łamanej Skały)

Kolejna propozycja leży bardzo niedaleko, w grzbiecie Łamanej Skały. Zobaczcie efekty pracy bobrów (a może i je same?), a później zachłyśnijcie się rozległymi widokami 360  stopni z grzbietu Gibasówki:

Leskowiec

Król Beskidu Małego, pozycja obowiązkowa. Nie tylko ze względu na widoki ze szczytu (Babia Góra, Tatry), ale również specjały schroniskowej kuchni … 😉

Chatka pod Potrójną                              (Pasmo Łamanej Skały)

A tu zimowa wycieczka do niezwykle klimatycznej, zagubionej i zapyziałej (;)) Chatki pod Potrójną:

Piszcie śmiało jeżeli macie jakieś pytania, chcielibyście poznać szczegóły tras. Uściski!

Z naszych podróży: jak to jest być chrześcijaninem w różnych częściach świata?

Podróżując mieliśmy okazję brać udział w Mszach Świętych w różnych zakątkach świata. Każde z tych doświadczeń jednocześnie budziło niesamowite wzruszenie, poczucie ponadnarodowej i ponadkulturowej wspólnoty i zjednoczenia wokół tych samych wartości. Z drugiej jednak strony, spotkanie z każdą z tych grup katolików było zaskakujące i inspirujące do przemyślenia kształtu wiary, z jakim mamy do czynienia w naszym kraju.

Dania – misje północy

Weźmy na przykład Danię. To kraj praktycznie zupełnie ateistyczny, w którym słowo „Bóg” rzadko kiedy pojawia się w debacie publicznej, no może w kontekście „Czy istnieje coś po tym życiu, czy nie”. Dlatego księża wyjeżdżający z Polski do Danii, czy innych krajów skandynawskich, wysyłani są „na misje”, zupełnie jak do Afryki.

Kiedy w pracy wspomniałam, że chodzę co tydzień do kościoła, patrzono na mnie jak na wariatkę albo świętą.

No bo komu chciałoby się poświęcać cenną jedną czterdziestą ósmą weekendu na spotkanie z Bogiem, i to w kościele? Z tych właśnie powodów wspólnota katolicka w Danii jest niewielka, ale bardzo silnie związana. Wiara jest dla większości z tamtejszych katolików na pierwszym miejscu. Dla mnie, Polki, było to doświadczenie niezwykłe i pogłębiające wiarę. W Polsce dostajemy wszystko na talerzu: msza o każdej porze dnia, spowiedź święta na zawołanie, tłumy w kościołach. Ludzie, doceńmy to! Polska to naprawdę jedno z niewielu miejsc na świecie, gdzie z taką swobodą można powiedzieć: jestem katolikiem. Z drugiej strony obserwując tę ścisłą wspólnotę wiary w Danii, pomyślałam: warto, żeby każdy z nas, chociaż raz spróbował zaangażować się w życie Kościoła tak na poważnie, jak to robi w Danii praktycznie każdy katolik.

Poważnym problemem w Danii jest utrzymanie kościołów. Ksiądz w naszym, kilkudziesięciotysięcznym mieście (Randers), spał na nieogrzewanym strychu i mył się w zimnej wodzie, żeby wspomóc opłacenie czynszu za wynajem kościoła.

Katolik często musi dojechać kilkaset kilometrów, żeby móc wziąć udział w niedzielnej Mszy Świętej. Zupełnie jak wierni w amazońskiej dżungli.

Turcja – chrześcijaństwo jako folklor

A jak to jest uczestniczyć we Mszy Świętej w malutkim tureckim miasteczku?

Pamiętam, jak weszliśmy z Pawłem do kościoła i siedliśmy w pierwszej lepszej ławce. Nagle za plecami usłyszeliśmy szmer zaniepokojenia i szepty…

W końcu ktoś do nas podszedł i zapytał, czy jesteśmy ochrzczeni. Kiedy przytaknęliśmy, powiedział, że w takim razie siedliśmy PO ZŁEJ STRONIE KOŚCIOŁA 😐 Okazało się, że jeden rząd ławek zarezerwowany jest dla osób ochrzczonych, a drugi dla tych, którzy dopiero starają się o przystąpienie do tego sakramentu.

Również dobrze pamiętam historię  tamtejszego księdza o gapiach, przychodzących do kościoła, żeby zobaczyć „co Ci chrześcijanie robią”.  Część z nich chciała przyjąć Komunię Świętą, no bo oczywiście nie wiedzieli, że jako muzułmanie nie mogą 😉

Ksiądz opowiadał również anegdotki o młodych Turkach, którzy „dla szpanu” każą sobie wpisać do dowodu osobistego w rubryce „wyznanie” (tak, taka rubryka widnieje w dowodach tureckich) CHRZEŚCIJANIN, pomimo tego, że jest ateistą lub muzułmaninem 😉

Jeżeli chodzi o Komunię, to katolicy z mersińskiej wspólnoty mają ciekawe do niej podejście: przyjmuje ją każdy ochrzczony. Nawet jak u spowiedzi był ostatni raz kilka lat temu…

Wracając do niekatolików biorących udział we Mszy Świętej, to część z nich wychodziła z kościoła zupełnie zszokowana. Ale takie reakcje nie powinny dziwić. Zastanówmy się: jak my zareagowalibyśmy, nie znając Pisma Świętego, na słowa „Oto Ciało moje, Oto Krew moja”, „Jedzcie i pijcie z tego wszyscy?”. Albo co powiedzielibyśmy na widok figury zakrwawionego mężczyzny wiszącego na krzyżu?

Ksiądz Maciej na co dzień zmierza się z tego typu sytuacjami. Część z nich opisuje na swoich blogu, zachęcamy do czytania: http://bratmaciej.blogspot.com/

Chile – problemy Kościoła

Przed wyjazdem do Ameryki Południowej żyliśmy w przekonaniu, że ten kontynent to ostoja chrześcijaństwa. Jakież zdziwienie ogarnęło nas więc gdy podczas niedzielnej Mszy Świętej, jedynej w ciągu całego dnia, w kościele obecnych było może dwadzieścia-trzydzieści osób.

Dodam, że w świątyni znajdowało się przynajmniej dwieście miejsc siedzących. Księdzem nie był też Chilijczyk, ale Kolumbijczyk. Skąd tak mała frekwencja? Styczniowa wizyta papieża Franciszka w tym kraju pokazała, z jak wielkimi trudnościami boryka się chilijski kościół katolicki. Afery pedofilskie wśród księży na wielką skalę i ich ukrywanie przez zwierzchników, spowodowały odwrót od wiary.

O tej sprawie, jak również o przyczynach podpaleń kościołów przez ludność autochtoniczną, Mapuchy,  napiszemy więcej mam nadzieję już w kolejnym tekście na blogu. Będzie on podsumowaniem naszych rozmów ze znajomymi Chilijczykami.

 

 

Mała Szwajcaria i Indianie Mapuche

Po dwóch tygodniach spędzonych na pustynnej północy, przelecieliśmy dwa tysiące kilometrów i wylądowaliśmy hen na południu Chile, w regionie Araucanii nazywanym również Małą Szwajcarią. I rzeczywiście, można tu zobaczyć obrazki jakby prosto z Alp:

Oprócz tego, w regionie Araucanii zobaczycie jeszcze inne cuda, takie jak:

ośnieżone i wciąż aktywne wulkany:

w pobliżu których można robić świetne trekkingi:

„wywierzyska” lawowe:

przepiękne jeziora:

ogrooomne wodospady:

i całe lasy przedziwnych drzew – Araukarii:

Fajnie jest tez poobserwować jak rośliny zasiedlają tereny, którędy zaledwie kilka-kilkanaście lat temu płynęła rzeka lawy:

Ale nazwa Mała Szwajcaria, nie tylko bierze się z krajobrazów. To właśnie na ten obszar nowo powstałe państwo chilijskie ściągało  masowo pod koniec XIX Szwajcarów, Austriaków i Niemców, oferując im darmową ziemię.

Dlaczego? Skąd taki szalony pomysł? Jeżeli chcecie wiedzieć, to posłuchajcie (było trochę ładnych zdjęć ale chcemy, żebyście dowiedzieli się o tym miejscu czegoś więcej niż tylko, że jest ładne…).

Rozlewająca się szeroko jak Amazonka rzeka Bio Bio od stuleci dzieliła terytorium obecnego Chile na dwa, zupełnie odmienne światy: świat „сywilizowany”, czyli białych najeźdźców z Europy wyzyskujących miejscową ludność i wolny kraj „dzikich”, czyli Indian Mapuche: świetnych wojowników o wysoko rozwiniętym poziomie kultury, którzy w obliczu niebezpieczeństwa ze strony Eyuropejczyków potrafili się zjednoczyć i ponad plemiennymi podziałami stawiać skuteczny opór. Przez 300 lat. No serio, ni mniej ni więcej tylko 300 lat!Oczywiście nie był to czas ciągłej walki, już w połowie XVII wieku, dzięki pokazowi swojej siły, udało się Mapuchom ustalić w miarę trwały i o dziwo, jak na Europejczyków, RESPEKTOWANY, pokój z Hiszpanami (w Am. Północnej też układy z Indianami często były zawierane, po czym biali niespełniali zapisanych w nich warunków, stopniowo zabierając ziemię Indianom i końcowo doprowadzając ich do sytuacji w której nie mieli już jak bronić się przed zamknięciem w przygotowanych dla nich rezerwatach….).
Traktat pokojowy zapewniał względny spokój ich ziemiom. Z Hiszpanami Mapuche prowadzili za to ożywioną wymianę handlową, to od nich przejęli umiejętność rzeźbienia w kruszcach szlachetnych, co zaowocowalo takimi cudeńkami:

Tak naprawdę, negatywne skutki obecności białych Mapuche odczuli w 1883 roku, kiedy to świeżo utworzony rząd chilijski postanowił zająć ich ziemie. Z tą ogromną, dobrze wyszkoloną armią Mapuche nie mieli już szans na wygraną. Rząd chilijski zawarł z nimi traktat pokojowy, na którego podstawie powinni zatrzymać na własność całość ziemi zdatnej do uprawy (czyli ok. 50% całości obszaru< reszta, czyli tereny górskie i zalesione miało przejąć państwo chilijskie). Niestety biali, jak to zwykle bywało w Nowym Świecie, oszukali miejscową ludność i Mapuche zatrzymali jedynie 30% swoich pierwotnych ziem.

I tu dochodzimy do rozwiązania zagadki: CO ROBIĄ SZWAJCARZY W CHILE: na pozostały obszar sprowadzono osadników z Europy. Akcja była zakrojona na szeroką skalę, dobrze zorganizowana i miała jeden cel> rozbić państwo Mapuchy od środka, tworząc region multinarodowy, tak, aby w przyszłości Mapuche nie mogli walczyć o swój kraj, bo będzie on już krajem Szwajcarów, Austriaków, Niemców i Holendrów. W Europie funkcjonowała nawet specjalna Kompania Kolonizacyjna, rekrutującą chętnych do wyjazdu i osiedlenia się w dzisiejszej Araucanii. Plan się powiódł i ziemię Mapuchy zasiedliły dziesiątki tysięcy germańskich osadników… Jak widać ich obecność dzisiaj? Popatrzcie na TE pamiątki spod skąd inąd cudnego wodospadu Sal del Laja:

Yyy, no to zdecydowanie nie jest tradycyjny wyrób indiański

To zdecydowanie nie wygląda na indiański tradycyjny wyrób, a podobny kicz z łatwością znajdziemy w Bawarii … 😉

Mimo wszystko, w Chile nadal mieszka szećset tysięcy Mapuchy, co stanowi ponad 80% ludności prekolumbijskiej tego kraju. Od lat 60. XX wieku walczą o zwrot ziem, prowadzą liczne protesty i kampanie antyrządowe. Wielu z nich dla walki o sprawiedliwość i respektowanie prawa poświęciło swoją wolność, odsiadując obecnie wyroki w chilijskich więzieniach… Smutne to wszystko, ale jest też jakaś nadzieja na przyszłość> rząd chilijski właśnie pracuje nad wprowadzeniem języka Mapuchy, Mapundungdun, do szkół publicznych w całym kraju.

Pustynne impresje i niebiańskie oazy

Od poprzedniego wpisu minął już ponad tydzień, z internetem było kiepsko i stąd brak wieści od nas przez tak długi czas. Mamy Wam tyle do opowiedzenia!

Od kiedy przestaliśmy mieszkać w Valparaiso i wyruszylismy w kilkunastodniową wędrówkę po Atacamie, codziennie oglądamy coś niezwykłego, a to pierwsza fatamorgana:

a to pierwsza trąba piaskowa:

a to pierwszy efekt halo z pyłem z pustyni:

 

a to pierwsza oaza:

a to pierwsza pustynia solna:

Największe wrażenie zrobiła na mnie pustynia i codzienna walka miejscowej ludności z jej potęgą, wyszarpywanie z piasku kilku poletek pod uprawę kukurydzy czy qinoi. Niby wie się, że w Egipcie właśnie w takich warunkach powstało jedno z najpotężniejszych imperiów starożytności, ale to zupełnie co innego zobaczyć na własne oczy te prymitywne systemy irygacyjne, dzięki którym życie na pustyni stało się możliwe:

Ba, co więcej, nie jest to jakaś tam sobie marna egzystencja, ale rozwija się w takich warunkach zaawansowana kultura Indian Atacamenos, łącznie z mumifikacją (czasowo wyprzedzającą Egipcjan) i prowadzeniem regularnego handlu z ludami wybrzeża Oceanu Spokojnego, wymagająca pokonywania setek kilometrów przez rozgrzaną, śmiertelnie niebezpieczną pustynię.

Większość naszego pobytu nocowaliśmy na campingu Tribu w San Pedro de Atacama, prowadzonym przez świetną Indiankę i poetkę. Dwa ostatnie dni spaliśmy na świetnym campingu Icnitas w Pice, w miejscowości położonej ok. 300 km dalej na północ, rajskiej oazie z gorącymi źródłami:

Okazuje się, że nawet w upale kąpiel w ciepłej wodzie jest przyjemna:) To w Pice również rosną najsmaczniejsze cytrusy w całym Chile. Jak powiedział nam jeden z mieszkańców, aby otrzymać idealne cytryny, pomarańcze czy mango, potrzeba trzech warunków, które spełnione są właśnie w Pice:

  • Wysoki poziom promieniowania UV (stety/niestety to właśnie w okolicach Pici osiąga najwyższe średnio oczne wartości z całeg obszaru Chile)
  • Czysta, smaczna woda (wody pobierane przez miejscowe cytrusy płyną głęboko pod ziemią, a wypływają wprost z nieskażonego terenu chilijskich Andów
  • Odpowiednia gleba (okazuje się, że cytrusy najlepiej rosną na piasku).

Dlatego obowiązkowym punktem wycieczki do Piki jest degustacja świeżo wyciskanych soków> mniaaam!

No dobra, soki sokami, ale teraz będzie bomba: w pobliżu Pici znajdują się najprawdziwsze GEOGLIFY, takie jak te z płaskowyżu Nazca! Poznajcie El Gigante, inkaskiego szamana, strzegącego głównego traktu imperium Inków, na drodze do ich południowych, świeżo podbitych rubieży:

A tutaj kilka sympatycznych lam i postaci ludzkich. Kto wie, może to wyobrażenie lamowych karawan, które przecież przez tysiące lat slużyły tutejszym Indianom Atacamenos i Pica/Tarrapaca do liczących setki kilometrów wędrówek przez pustynię:

 

Mamy nadzieję, że podobała się Wam podróż przez pustynię, uściski!

a

Tydzień na pustyni

W sobotę opuściliśmy nasze piękne Valparaiso i wyruszyliśmy w drogę na północ.

Czy widzicie na zdjęciu powyżej wyraźną, przebiegającą południkowo różnicę kolorystyczną na mapie? To dzieło Andów, które jak wysoki na sześć kilometrów mur skutecznie dzielą kontynent na dwa, skrajnie różne światy: po ich wschodniej stronie wilgotna, zielona dżungla, a po zachodniej suchy pustynny płaskowyż, z najbardziej suchym miejscem na ziemi – pustynią Atacama.

Tu właśnie leży Calama, górnicze miasto w którym wylądowaliśmy po niecałych dwóch godzinach lotu z Santiago, pokonując trasę 1500 kilometrów.

Calama z pewnością nie jest perłą turystyki, ale jedyne półtorej godziny drogi dzieli ją od San Pedro de Atacama, bazy wypadowej do zwiedzania pustyni Atacama. Poza tym, trzydzieści kilometrów od Calamy znajdziemy coś, co od dziecka chcieliśmy zobaczyć, wgapieni w Discovery Channel.

WIELKIE, KOPALNIANE CIĘŻARÓWY

O KOŁACH O ŚREDNICY 4 METRÓW

W NAJWIĘKSZEJ ODKRYWKOWEJ KOPALNI MIEDZI NA ŚWIECIE

PONAD 500 000 TON MIEDZI ROCZNIE

Nie wiem czy też tak mieliście, albo może dalej macie, ale ja i Paweł (a ostatnio również nasz poTomek) po prostu uwielbiamy oglądać WIELKIE fabryki, WIELKIE maszyny i WIELKIE pojazdy. Najfajniej jak są dodatkowo pokryte sporą warstwą rdzy albo kurzu. Wtedy to po prostu nic tylko siedzimy i klaszczemy uszami. Jak tylko dotrzemy do Chuquicamaty, bo tak nazywa się ta położona na 2 850 m.n.p.m. kopalnia, wrzucimy zdjęcia na Fb albo na bloga. Na szczęście można ją zwiedzać i z bliska podziwiać ciężarówy-giganty.

Po nocy spędzonej w Calamie przejechaliśmy autobusem do San Pedro de Atacama, a po drodze zobaczyliśmy w końcu pierwsze dzikie lamy i SOLNISKA!!! A tu reakcja Tomka na solniska, o których naczytał się i naoglądał przez ostatnie pół roku u Neli (Nela, Mała Podróżniczka, jakby ktoś nie znał;));

W San Pedro mieliśmy zaklepany na kilka dni domek campingowy. Jakieś dwa tygodnie temu okazało się, że coś źle wyliczyliśmy na ile wynająć mieszkanie w Valparaiso i na gwałt musieliśmy szukać czegoś na ostatni przed podróżą tydzień pracy 😐 Ponieważ i tak planowaliśmy zacząć naszą miesięczną wędrówkę po Chile od północy, zdecydowaliśmy że popracujemy właśnie tam. A co, że na pustyni nie da się pracować? 😉

Mieszkamy sobie w małym drewnianym domku, za oknem Pani właścicielka pali nam śmieci 😐

Ale  za to za domkiem mamy taki niezwykły ogród:

Z tego co opowiada nam właścicielka naszego domku, to rosną tutaj:

  • Miel de Atacama – żółte, bardzo słodkie owoce, mieli się i robi się z tego lekarstwo na kaszel, zapalenie oskrzeli; robi się też z tego chice – tradycyjny napój alkoholowy.
  • Pimienta Atacamica – drzewo pieprzowe, ale ich owoce są niejadalne, pieprz zbiera się tylko z odmiany niskopiennej.
  • Membrillo lucuma – pani poczęstowała nas ręcznie robionym dżemem z owoców tego drzewa.

Sami zaobserwowaliśmy również  popularne w całym Chile boże drzewka i cały mini-ogród kaktusików.

A propos kaktusów, to nie wiem czy wiecie, w każdym razie my byliśmy bardzo zdziwieni, że wyschnięte nie kruszą się, ale stają się twarde jak najprawdziwsze drewno i wyglądają jak drewno:

W naszym miasteczku nawet całe sklepienie kościoła jest zrobione właśnie z kaktusa!

Właścicielka, która wynajmuje nam domek, mieszka z nami ścianę-w-ścianę, dzięki czemu mamy okazję podpytać o to, jak się żyje na pustyni!

Zanim tu przyjechaliśmy, myśleliśmy, że na pustyni cały rok jest tak samo: w dzień upał, a w nocy mróz. Okazuje się, że jedna mają tutaj również pory roku, tylko trochę inne niż u nas: od kwietnia do sierpnia jest zima, tj. temperatura w dzień to ok. 20 stopni, a w nocy spada poniżej zera, są burze, które zrywają sieć elektryczną,  a czasem nawet spadnie śnieg. W pozostałej części roku praktycznie na okrągło świeci okrutnie palące słońce, temperatura w dzień to trzydzieści-czterdzieści stopni, a w nocy pięć-dziesięć.

Samo San Pedro de Atacama to otoczona WULKANAMI oaza pośrodku pustyni (ahhh :)), które swoje istnienie zawdzięcza dwóm małym potoczkom. Bez nich San Pedro nigdy by nie powstało. Nad miasteczkiem góruje najpiękniejszy, najbardziej stożkowy jaki można sobie wymarzyć, no po prostu wulkan-ideał, czyli wulkan Licancabur:

A tutaj zdjęcie z nocnego spaceru celem uchwycenia księżyca wschodzącego nad tym cudem natury:

Po przyjeździe musieliśmy się zaaklimatyzować, bo San Pedro położone jest na 2 400 metrów. My z Pawłem i moja mama bywaliśmy już wcześniej na takich wysokościach (Kirgistan, Armenia, Alpy), ale nigdy tak długo. Dla Tomka to był pierwszy raz. O dziwo on zaaklimatyzował się świetnie, przeszkadza mu jedynie upał. Tylko ja i mama cierpiałyśmy na ból głowy, ale po dwóch dniach już jest w porządku 🙂

To ważne, bo większość miejsc, które chcemy tutaj odwiedzić, położone są średnio na trzech tysiącach (jeziora solne z flamingami, pustynia solna, Dolina Księżycowa, gorące źródła, trek pod wulkanami). Jedynie na gejzery Tomek na pewno nie pojedzie, bo umiejscowione są na wysokości przekraczającej cztery tysiące metrów, która to wysokość, wg lekarzy i przewodników, może Tomkowi zaszkodzić.

Od piątku (10 listopada) wyruszamy na zwiedzanie Atacamy. Będą flamingi, dużo wulkanów, pustynia solna, kopalnia odkrywkowa miedzi i pogórnicze miasta-widma. Mamy nadzieję, że będziecie nam towarzyszyć, dalej czytając Gdzie lamy mówią dobranoc. Zapraszamy do wyprawy przez najbardziej suche miejsce świata!

Hania, Paweł, Małgorzata i Tomek


Przy okazji, dla osób chcących odwiedzić Chile, polecamy przemieszczanie się samolotem –odległości pomiędzy największymi atrakcjami mierzone w tysiącach kilometrów, a przy wcześniejszej rezerwacji ceny jak w RyanAir. Nie przeczę, przejazd z południa na północ Chile samochodem, trasą licząca pięć tysięcy km to musi być niesamowita przygoda! Fajnie obserwować, jak powoli zmienia się krajobraz – od subarktycznego Ziemi Ognistej, przez umiarkowany zimny krainy jezior, po śródziemnomorski winnic wokół Santiago i Valparaiso, aż po pustynny El Norte Chico. Jednak gdy podróżuje się z małym dzieckiem po tak wielkim kraju trzeba sobie jakoś pomagać. Nasza trasa będzie wyglądać tak: Santiago-Calama, Calama-Concepcion, Concepcion-Puerto Montt, Puerto Montt-Punta Arenas, Punta Arenas-Santiago.